Impambosi yokwenziwa

IMPAMBOSI le ikhomba khona kanye ukwenziwa.

Izibonelo: Utshani budliwa zinkomo. Amanzi akhiwa emfuleni oseduze. Inkabi zibotshwa ngabafana. Amagama alandelayo – budliwa, akhiwa lozibotshwa akhomba okwenziwa etshanini, emanzini, kanye lenkabini yizenzo eziyimpambosi yokwenziwa.

Ukwakhiwa kwempambosi yokwenziwa

Impambosi le singayakha ngendlela ezilandelayo:
1. Eziqalweni zesenzo zilelunga elilodwa: dla- dliwa, fa- fiwa, pha – phiwa, mba- mbiwa – ma- miwa. Lezizenzo zijobelela u-iwa endaweni kankamisa osekucineni: dla – dl(a) > dliwa njalonjalo.

2. Eziqwini zesenzo eziqalisa ngonkamisa ezilamalunga amabili: enza enziwa, eba – ebiwa, osa – osiwa, onga – ongiwa. Kulezizenzo sijobelela u- iwa endaweni kankamisa osekucineni

3. Eziqwini zesenzo ezilamalunga amanengi ziqalisa ngongwaqa loba ngonkamisa: Izibonelo: khulula – khululwa, biya – biywa, dutshuza – dutshuzwa, thintitha – thintithwa. Kulezizenzo sijobelela u – iwa esikhundleni sikankamisa wokucina.

4. Ezenzweni ezingacini ngonkamisa –a: Izibonelo: -azi –aziwa, -thi – thiwa, -tsho – tshiwo. Ku –azi laku-thi simane sijobelela u- iwa, kanti ku – tsho sijobelela u-iwo esikhundleni sikankamisa wokucina.

5. Ukwakhiwa kwempambosi yokwenziwa ngokulwangisa: Ake sihlolisise izenzo ezilandelayo: kopa – kotshwa, thapha – thatshwa, dobha – dojwa, khuba – khutshwa, luma – lunywa, pompa –pontswa, bumba – bunjwa. Lapha sibona ukuthi uma isenzo silondebembili elungeni lokucina, lowondebembili uguquka abe ngulwangeni anduba sijobelel u –wa.

Sizaqala ngokutshengisa lokhu kuviki ezayo.

Kazifundwe ingwalo ngoba imihloliso izafika kuphela. Labo abadlala ngesikhathi bazasidinga basiswele nxa sebesidinga.

Related Posts

Asibantu yinhlabathi eBarbourfields kunanzwa amasiko

Nkosilathi Sibanda eseBarbourfields IZIZALWANE zakuleli ziphume emakhaya azo zaqonda enkundleni yeBarbourfields ngoLwesine, zilande ukuyagubha umkhosi wamasiko. Kudibene abantu abavela kuzabelo zonke zelizwe. Kusukela ekuseni kuvulwa amagedi enkundla, kuhle kwaqala injabulo…

UMongameli usefikile koBulawayo kumgubho weNyanga yamaSiko

Peter Matika UMongameli welizwe uMnangagwa usefikile koBulawayo ngaphambi komkhosi welizwe wokugubha iNyanga yamaSiko eBarbourfields Stadium. UMongameli ufike egcekeni lendizamtshina leJoshua Mqabuko Nkomo International Airport lapho amukelwe khona yizikhulu zikaHulumende, lezinye…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *