Ikhansili yakoBulawayo, iBCC idinga ukuthi idonse amasokisi ekuqhubeni imisebenzi kulelidolobho, ikakhulu eyokulungiswa kwemigwaqo esilamagodi.
Ngomnyaka ka2015 yathenga imitshina yokulungisa imigwaqo kwathokoza izakhamizi ezinengi ngomsebenzi omuhle eyawenzayo. Izakhamizi zazithokozela ukuthi sekuzahambeka kweminye imigwaqo lapho okwasekugcwele khona amagodi.
Umansipala wayezikhuthuze izikhwama ngalowomnyaka wathenga imitshina ebiza imali engange $1 million. Osekudanisa yikuthi loba imitshina isilayo, ikhansili ingavala imigwaqo ukuthi ilungise kuthatha isikhathi eside ukuze ibuye ivulwe isilungisiwe.
Izikhathi ezinengi izisebenzi lezo zibonakala zibhodabhoda zingasebenzi mhlawumbe okuyikho okwenza umgwaqo ungavalwa kubenzima ukuthi ulungiswe uphele.
Njengoba imitshina isikhona kuyamangalisa ukuthi kungani umsebenzi ungenziwa masinyane kudlulelwe komunye umgwaqo. Ngoba loba zikhona inkinga ezibhekane ledolobho leli, akuphikiswa ukuthi isimo semigwaqo enzikini yedolobho sidida inengi lezakhamizi kunye lezivakatshi.
Imigwaqo emihle ngenye yezinto ezidingekayo ukuze idolobho libe lentuthuko ngoba nxa kuhambeka nzima kubangela ukuthi labamabhizimusi bathandabuze ukufaka imali ukuthuthukisa amabhizimusi.
Kungumbono kaMthunywa ukuthi ukuqala kokulungiswa kwemigwaqo ngokuphangisa kuzancedisa kuntuthuko yalelidolobho njalo kuzatshiyela ngitsho labanye osomabhizimusi ingqobe.
Ukulungiswa kwemigwaqo kusekela umbono kaHulumende wokuthi ilizwe lakhiwa ngabanikazi balo. Umutsho lo ukhuthaza izizalwane zeZimbabwe kuyo yonke indawo ukuthi ziqale ukuzenzela njalo zincedisane loHulumende ekuthuthukiseni isizwe.
Ukulungiswa kwemigwaqo yakoBulawayo kutsho ukuthuthuka kwedolobho laMakhosi, yikuthuthuka njalo kweZimbabwe.
Iphephandaba likazulu likholelwa ukuba ikhansili yakoBulawayo ingenza umsebenzi wayo ngobuqotho, idolobho lithuthuke izakuba ngumzekeliso omuhle ngitsho lakwamanye amakhansili elizweni.
Kuyaziwa ukuthi umkhonomi wesizwe usathuthuka, kodwa nxa ikhansili ingaqhuba umsebenzi wayo ngokuphangisa kudlulelwe komunye kutsho ukuthi izizalwane zakuleli zingancedisa kuhlelo lokuvuselela isizwe.
Abatshayeli bezimota koBulawayo bahamba nzima ikakhulu kulandela ukuvalwa kuka3rd Avenue loLobengula Street.
Lapho imota esezihamba khona umgwaqo usufile kodwa kulokhu kulungiswa omunye. Imigwaqo le isibulala izimota njalo ifaka impilo zabantu engozini. Izakhamizi ezihlala lapho osekukhona khona izimota zithwele nzima ngothuli olungena ezindlini kubangelwa zimota ezigijima lapho ebusuku lemini.
Okumqoka yikuthi nxa imigwaqo ingavalwa ilungiswa, akube lesikhathi esibekiweyo ukuba kwaziwe ukuthi kumele ukulungiswa kwawo kuthathe isikhathi esinganani ngoba kwesinye isikhathi kucina kuthatha isikhathi esidlulisa amalawulo.



