admin
Cornelius Luphahla
NGANGITHI nxa ngisizwa abadala bethi abantu kabalamcoli ngithi mhlawumbe yingoma nje kanti ngikhe phansi.
Nanku sengizibonela ngamehlo ukuthi babengahlayazi babeyitshaya ekhaleni ngokwalo.
Kambe ngubani ongakunanzeleliyo ukuthi kulezinsuku siyagcwaliseka mpela isitsho sabadala esithi umuntu ubongwa esefile? Angithi nje umuntu angaze abe losizo bani empilweni kuvame ukuthi abantu bengakuboni lokhu baqaphele lapho ayephambanisa khona njengoba abadala bethi akugeza lingela siyinga.
Into esuka idanise yikuthi ukungabongi lokhu sokuthethwe langabantwana okusuka kugcwaliseke ukuthi imvubela encane iyabilisa inkalakatha zamaqhaga otshwala. Injalo impilo, abantu bavame ukuthanda into embi badele okuhle, asazi ukuthi basuka bangenwe yini. Yikho-ke engikhuluma ngakho ukuthi inengi labantu kalivumi ukuthi umuntu ulenzele into enhle.
Ukungabongi lokhu kuvame ikakhulu ezindlini lapho othola umuntu eqhatshe intombazana ukuthi imncedise endlini asuke lapho ayijikele ayenze ingqukumbane umdlwane ongakathungululi. Uthola labantwana abancane sebemthwalise nzima umntanabantu esephenduke isithutha esimangalisayo. Inengi labantu elenza njalo lisuka lomele lemali lale ngitsho lokumholisa.
Kwesinye isikhathi izenzo zokungabongi lokhu ziyenzakala njalo ezigabeni kumbe emisebenzini. Uthola umuntu osebenza gadalala esiza abantu esigabeni abantu bengamphathi njengomuntu bemenza umuntu ongelancedo kodwa kuthi mhla etshonayo uzwe sebebalisa imbali yakhe bethi ubelungile njalo elosizo olukhulu esigabeni.
Asazi kumbe bayabe belindele ukuthi afe besebembonga esefile.
Esikhathini esinengi abanye abantu babethi ungaze ubasize njani empilweni bengakunanzi lokho basuke bakhangele okubi owake wakwenza kudala njengoba nje abadala bethi umsizi ngowembiza zonke. Lapho-ke bahle bathole umsebenzi bakuhlebe babalise ngitsho lokunye ongazange wakwenza bethi lakho wakwenza.
Kunjalo nje kwakuthi nxa umuntu onjalo esesukile endaweni leyo abantu basale sebekhumbula imisebenzi yakhe abeyenza baze bafise lokuthi ngabe uyaphenduka basuke bakhohlwe ukuthi babemphethe njani. Lapha-ke kusuka kugcwaliseke ukuthi ihloka liyakhohlwa kodwa isihlahla kasikhohlwa.
Kungaba njalo-ke akuvamanga ukuthi umuntu onjalo avume ukuphenduka angaze athenjisweni ngoba ukubona kanye yikubona kabili njalo amanzi engachitheka kawaze abutheka. Injalo impilo bakaMalandela kuqakathekile ukuthi sinanze imisebenzi emihle eyenziwa ngabanye abantu.
Ngalokhu-ke Mthwakazi ngikhuthaza uzulu ukuthi azi ukuthi kuqakathekile ukuphathana kahle njalo kufanele sazi ukuthi wonke umuntu uqakathekile emphakathi singaze sakhangelelana emanzini ngoba ikusasa kalaziwa.
Nanzelela ngoba ungaphetha usudinga usizo emuntwini obumphatha njengezibi.
Kusinwa kudedelwana mahlabezulu ngilethemba lokuthi like lancokola sisasesonke kwezokubonisana noma nje kuthiwa abantu kabalamcoli. Okwamanje ngiyitshayile eyami ingquzu, ngayiphosa induku ebandla sengidedela abanye ukuthi basale beyiqedisa indima le, bakhe uMthwakazi omuhle, ubuntu bande.
Online Reporter