UHLELO: Isibaluli siyaqhutshwa

KUVIKI edluleyo siphethe isifundo sethu ngesibaluli sichaza izivumelwano zesibaluli. Esakunanzelelelayo yikuthi izivumelwano zesibaluli ziyafanana lezivumelwano zesiphawulo ngaphandle kokuthi ezesibaluli kazilabo omankankane.

Nanzi izibonelo zesiphawulo njalo: Umfana omncane uyagula. Umfana libizo, omncane yisiphawulo. Isivumelwano salesi siphawulo omncane ngu (om-). Inja enkulu ibambe imbuzi. Inja libizo. U (en-) yisivumelwano sesiphawulo enkulu. Nxa unanzelela lapha uzabona ukuthi sibagcinile omankankane bezivumelwano zesiphawulo.

Izibonelo zesibaluli: Abafana abagijimayo ngabakoNdlovu. Abafana libizo, abagijimayo yisibaluli. Aba-yisivumelwano sesibaluli. Umama ohlakulayo ngowakoNdlovu laye. Umama libizo, ohlakulayo yisibaluli. U (o)hlakulayo yisivumelwano sesibaluli. Ungakhangelisisa uzabona ukuthi izivumelwano zesibaluli lezi kazibagcini kumbe kazilabo omankankane.

Zonke izivumelwano zesibaluli kusukela kusigaba 1 zisiya ekucineni kwezigaba kazilabo omankankane.

Ukwakhiwa kwezivumelwano zesibaluli – Izivumelwano zesibaluli zakhiwa njengezivumelwano zesiphawulo. Umehluko okhona yikuthi omankankane labonkamisa abalandelayo bayasuswa ezivumelwaneni zesibaluli, kanje: Kusigaba 1 isakhi sokuchasisa ngu a ehlanganiswa lesiqalo sebizo kutholakale isivumelwano sesibaluli. (a + umu-omu-) > O. Isakhi a silumbana lonkamisa wakuqala wesiqalo sebizo – a + u >O.

Kusigaba 2 a + aba-aba > aba- . Kusigaba 4 a + imi-emi- > e. Kusigaba 9 a + IN- eni > e-. Omankankane bonke bayasuswa kuzivumelwano zesibaluli.

Ke sikhumbuzane njalo. Hlala ngekhaya, ugeze izandla ngamanzi alesepha. Faka isayeke sakho nxa uphuma ngekhaya. Vikela ukumemetheka kweCovid-19.

Related Posts

Ziyawa eGwanda

Abaculi beSouth Africa, amaQ Twins, sebefikile kuleli ngemva kokuphuthelwa luhambo lwabo lokuqala ngenxa yokulahleka kwamaphasipoti abo. Amawele la, afike elizweni ehamba lomculi odume ngengoma ethi “Uyoncengwa Ngunyoko”, uMafikizolo, njalo bonke…

Konke sekumi ngomumo kuBulawayo Arts Festival

Langalakhe Mabena KONKE sekumi ngomumo kumcimbi wezomculo oweKings and Queens Concert ozaqhutshwa ngaphansi kweBulawayo Arts Festival (BAF) mhlaka 4 Nhlangula. Umcimbi lo uxhaswa yikhansili yedolobho lakoBulawayo njalo uyingxenye yemcimbi yokuthakazelela…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

×
×