Nkosilathi Sibanda
UMKHOSI wokukhumbula iNkosi uMzilikazi kaMatshobana awuzange ube yisikhathi sokumkhumbula lokuyihlonipha kuphela nje, kodwa uphinde wanikeza amabhizimusi amancane ithuba lokuthola imali ngokuthengisa impahla ezitshiyeneyo.

Umkhosi lo obuseMhlahlandlela, eMatobo, eMatabeleland South, ngempelaviki, udonse inkulungwane zabantu, okuncede kakhulu izakhamizi zakulindawo ezithengisa ukudla lezinye impahla, ikakhulu imvunulo yesiNtu.
Osomabhizimusi abasakhulayo bathole ithuba lokuthola abathengi abanengi.
Kusukela ekudleni, izembatho zesiNtu, imisebenzi yezandla kanye lemifanekiso emele amasiko, abathengisi bebekhona bethengisa impahla.
Omunye wabathengisi, uMnumzana Khanyile Ndiweni uthe imicimbi emikhulu efana lomkhosi wokukhumbula iNkosi uMzilikazi iyanceda kakhulu amabhizimusi amancane ngoba ihlanganisa abantu abanengi endaweni eyodwa

UMnu Ndiweni ngusomabhizimusi ogxile kumsebenzi yempahla yesiNtu lokupheka ukudla.
“Imicimbi enjengale iyasinceda kakhulu. Abantu bayafika bevela ezindaweni ezehlukeneyo, nxa belapha bafuna ukudla, okokunatha lezinye izinto. Lokhu kusinika ithuba lokuthengisa okungaphezu kwalokho esikuthengisa nsuku zonke,” kutsho uMnu Ndiweni.

Abanye abathengisa izembatho zesiNtu bathe imicimbi yamasiko ibanika ithuba lokutshengisa umsebenzi wabo ebantwini abangabe bengazange babazi ngaphambilini.
“Abantu bebefuna izinto ezikhumbuza isiko labo. Lokhu kutsho ukuthi thina esenza izembatho, izigqoko lobucwazi bomdabu siyazuza kakhulu nxa kulemicimbi emikhulu efana lale,” kutsho uNkosazana Siphiwe Mahlangu.

Akusibo abathengisayo bodwa abathole inzuzo.
Abaculi labanye abenza umsebenzi wezandla bathi imicimbi yamasiko ibavulela iminyango yokuthola abalandeli lamathuba okuthengisa umsebenzi wabo.
Abaculi abakade bekumkhosi weNkosi uMzilikazi labo bakhulume ngokuthola inzuzo.
Umculi olodumo kuleli uMzoe7 uthe imicimbi yamasiko ingaba yindlela yokuthi abaculi abasakhulayo baziphilise ngomsebenzi wabo.

“Umculo lembuthano yamasiko efana lale eyeNkosi uMzilikazi, yinto nye. Okuhle yibhizimusi. Nxa abantu behlangana ngobunengi emicimbini efana lale, siyathola ithuba lokuthengisa ama-CD, ama-
T-shirt lezinye izinto, njalo siyazitholela labalandeli abatsha,” kutsho uMzoe7.
Omunye owenza imisebenzi yezandla, uMnu Nicholas Siwela uthe imali esetshenziswa ngabantu emicimbini yamasiko ayicini kumuntu oyedwa, kodwa iyabhoda phakathi kwamabhizimusi ehlukeneyo.
Uthe umuntu othenga umsebenzi wezandla angaphinda athenge ukudla kumbe ezinye impahla.
Lokhu kutshengisa ukuthi imicimbi yamasiko ingaba lomthelela emnothweni wendawo, ikakhulu kumabhizimusi.
Osomabhizimusi abasakhulayo bathe ukwanda kwemicimbi efana lomkhosi weNkosi uMzilikazi kungaba luncedo ekuthuthukiseni amabhizimusi amancane, ikakhulu nxa abaqoqi bemicimbi benika amabhizimusi indawo esemthethweni yokuthengisa.
Kanti njalo, abanye abaculi bakhuthaze ukuthi imicimbi yamasiko iqhubeke njalo ikhule, ngoba ayicini ngokulondoloza imbali lamasiko kodwa ivusa lamathuba emisebenzi lemali ebantwini abakumabhizimusi amancane.




