UMTHUNYWA

Limukani ukukhukhumala kwezisu enkomeni

Ethel Ncube

INGCITSHI kwezokufuya isixwayise abalimi abafuyileyo ukuthi bananzelele umkhuhlane ovamileyo wokukhukhumala izisu enkomeni obangelwa yikungatholi ukudla okufaneleyo.

Ekhuluma loMthunywa uMnumzana Khulekani Sibanda weVeterinary Services ubike ukuthi umkhuhlane lo isikhathi esinengi wenziwa yikudla okungalungaga, okufika esiswini kube yingcekeza kube sokusenza isisu sikhukhumale.

Ubuye wathi abalimi kumele banazelele ukuthi izifuyo zabo zidla ngaphi njalo zidlani njalo lokhu bangakwenza ngokwelusela izifuyo zabo lapho okulamadlelo amahle.

“Abalimi kumele bananzelele ukuthi inkomo zidla ngaphi lokuthi zidlani ngoba zingadla ukudla okungalungelanga umzimba wazo kucina kusiba yingcekeza okwenza isisu sikhukhumale sigcwale umoya,” kuchaza uMnu Sibanda.

Uqhubekele phambili esithi umkhuhlane lo wenza inkomo yehluleke ukuhamba, ingenelisi ukudla, ingenelisi ukuyangaphadle, ukuchama njalo iphefumule nzima. Okunye njalo ubike ukuthi abalimi bakhangelisise ukuthi inkomo zabo ziyathola amanzi eneleyo ngoba ukusweleka kwamanzi eneleyo emzimbeni wenkomo kwenza zibanjwe ngumkhuhlane lo.

“Umlimi kumele enze isiqiniseko sokuthi inkomo zakhe zithola amanzi eneleyo emzimbeni ngoba ukusweleka kwamanzi kudala ukuqumbelana esiswini kube sekusenza isisu sikhukhumale,” kuphetha uMnu Sibanda.