NGESIKHATHI indoda ezala ubaba, yona engukhulu kimi kwakuthi nxa kusiza amakhefu afanana laweKhisimusi kumbe elePhasika kwakunxuswa wonke amalunga omdeni ukuthi abekhona.
Ilunga linye ngalinye lemuli kwakukhangelelwe ukuthi libuye lemuli yalo. Labasebenza emadolobheni babecela emisebenzini ukuze baye ekhaya nxa kuyikuthi abavalanga emankampanini abasebenza kuwo.
Kwakuhlatshwa inkomo kumbe imbuzi kuphekwe umnqutshu kudliwe abantu balale ngezibomvu. Abalezisu ezilula babahle balale begijinyiswa yizisu.
Ubabamkhulu wayesenzela ukuthi amalunga emuli yakhe ahlangane abuye azane ngcono. Wawufica obabakazi, ogogo, omalume kunye lezinye zonke izihlobo sezisazana sokuxoxwa sekuhlekwa.
Lezinsuku abantwana bakhathesi siyabasola sithi abalaleli, abalayekanga kanti abazali yithi esiyabe siyekethisile. Ngibona angani okunye kubangelwa yikuthi abasazazi izihlobo lokuthi loba umntwana eselenkinga ahambe ayephephela ngaphi.
Lezinsuku abantwana bazi abazali babo kuphela, labanye abalutshwane abomdeni okufana labomalume odadewabo labafowabo. Obabakazi, ogogo, okhulu bayabe bengabazi ufice ukuthi abanye ngabazihlalela esikhiweni, emakhaya abalugxobi, kwesinye isikhathi besithi besaba ukuloywa. Bayabazala abantwana bakhule bengazi lokubona imbuzi bayibonele kumabonakude kumbe kubomakhalekhukhwini.
Kuqakathekile ukuthi abantu bosendo lunye bavakatshelane njalo bakhule besazana. Khathesi abanengi onana nxa kuthe kwehla ifu elimnyama; ukufa kungavele kuphele umngcwabo omunye lomunye aqonde exhibeni lakhe.
Nxa ngikhangele ensukwini ezingekhatshana ezizayo abantwabethu bazabe bengasazazi izihlobo zabo ikakhulu labo abaphila emadolobheni. Khumbula ukuthi kulezinye izihlobo ezasuka zachapha ulwandle besiyadinga amadlelo aluhlaza abanye bakhona lokhe bahamba asikaze sibabone lapha emakhaya, sibabona nje kubomakhalekhukhwini besitshengisa izimuli zabo abafika bazidinga khonale. Ukuthi kwathunywa bani waba lidombo kwazi bona khonale nanku phela abanye basitshengisa lemifanekiso yemitshado, labantwana bakhona bakhuluma ulimi lwaboNdlebezikhanyilanga, manje nxa bengeza ekhaya izalukazi lamakhehla yithwala nzima sekufanele batolikelwe, phela kuyabe kuyibu ntwi ntwi amakhehla engezwa lutho.
Ngikhumbula omunye umngane wami wayetshade ikhosikazi elivela elizweni okwakukhulunywa khona isiFrench, njengoba abantwana betshona lonina isikhathi esinengi bagxila kulo ulimi lolu. Wayethi angabuya laye ekhaya sasithwala nzima ukukhuluma lemuli yakhe uthole sekuze ukhuluma ukufanekisa njengezimumu ngoba indimi zitshiyene, phela thina ngapha sazi kakhulu isiNgisi.
Asizameni ngamandla wonke ukuthi senze njengobabamkhulu wami owayesihlanganisa esenzela ukuthi abantu bazane njalo siqinise ubuhlobo ukuze abantwabethu bangacini sebethathene.
Ayixabene.




