Ugwalo: Umdumo wezinkondlo Olwalotshwa
ngu N. S Sigogo labanye
Inkondlo: Madlozi akwethu eyalotshwa ngu F S Malunjwa
Ophezulu Stinta
Imbongi isebenzise ulimi oluhlabusayo olumnandi okwamagama lapho esebenzise umbuzo ongadingi mpendulo.
Lokhu ngingakwazi ukuthethela? Sengatshiywa ngubaba lomama, kangiselaye umuntu ongangilaya.
Njengoba sewatshiywa ngabazali akekho omunye umuntu ongabuya amfundise ukuthethela lokho, njalo nje ubuza umbuzo emadlozini angeke lawo enelise ukumphendula, umbuzo wakhe usala ulenga nje emoyeni.
Enkondlweni lapha imbongi yandise ulimi oluhloniphayo, oluveza inhlonipho yakhe, emadlozini lapha lakubani nje akhuluma laye sikubona lapha imbongi isithi:
Ngicela kini abaphansi,
Loba sisazi ukuthi ukhuluma lamadlozi uveza inhlonipho, ngendlela ababiza ngayo kathi nje bhadla.
Sengatshiywa ngubaba lomama.
Imbongi ikubeka ngesizotha ukuthi yona isiyintandane kayisela bazali. Amazwi la ayaveza njalo ukuthi layo ingumuntu olembeko nje ngendlela ehlonipha ngayo abantu asebadlula emhlabeni.
Sinanzelela ukuthi lalapho izinto zingahambi kuhle imbongi ayiguquli iphimbo layo lenhlonipho, iqhubeka nje ngelizwi lenhlonipho,
Lokho lalokho kubayize.
Ngithini pho lina bakwethu?
Imizwa
Lapha silandela iphimbo lembongi kuqubuka imizwa yozwelo, kanye losizi siyizwela imbongi ngoba kusobala ukuthi iphakathi kohlupho, ihluphekile njalo ididekile ngezinto ezinengi ezihlukuluza umoya wayo.
Izama ngazo zonke indlela ukuthola usizo kwabaphansi, asebadlula kudala emhlabeni kodwa ke akulasizo esilubona eluthola kodwa okwenzakalayo yikuthi usala elokhu elemibuzo eminengi engelampendulo engaphendulekiyo njalo.
Indlela imbongi ekhetha ngayo amazwi lamagama enhlonipho, yenza nje yona ithandeke jikelele.
Izifundo
Ngemva kokufunda inkondlo le sifunda ukuthi empilweni kuqakathekile ukuthi umuntu abambelele entweni kumbe kunkolo elempendulo yezinhlupho kanye lezidingo zakhe, umuntu angaphelelwa yisikhathi ebambelele emoyeni.
Siyafunda njalo ukuqakatheka kokuzibamba lokugcina amazwi aqondileyo kungakhathalekile umumo umuntu azithola ephakathi kwawo, njengembongi siyibona iqhubeka ibuza ngenhlonipho kwabaphansi loba nje kungelampendulo ephumayo kukho konke.