NJENGOBA izikolo zivuliwe nje kuqakathekile ukuthi abazali bananzelele lapho okuhamba khona abantwana ngoba zinengi ingozi ezitshiyeneyo ezilakho ukubehlela. Ukubhinywa kwabantwana khona sokubhahile emphakathini. Zinengi izindaba eziphuma kumaphephandaba ezihlasimulisa umzimba ezikhuluma ngokudlovwa kwabantwana. Abanye badlovwa yizihlobo zabo kanye labantu nje abangaziwayo. Ngalokhu kubalulekile ukuthi abazali bahlale njalonje beqaphele indlela abantwana babo abaphila ngayo.
Okunye esikubona kubalulekile yikuthi abazali balimukise abantwana ekusebenziseni indledlana eziquma egangeni. Isikhathi siza lobuhle kanye lobubi ebantwini. Yebo siyambonga ophezulu ngokusikhulisela kakuhle izilimo zethu ngokusinikeza amanzi avela emkhathini kodwa lokhu lakho sokusidalele usizi emphakathini.
Otsotsi bathola indawo zabo ezokucathamela abantu ebusuku kanye lasemini libalele nxa kuyikuthi kulezilimo emasimini.
Sesinanzelele ukuthi ezinye lezi indledlana eziquma emagangeni zithandwa kakhulu ngabantwana. Uyathola okhekhe bezihambela kulezindlela eziquma egangeni bengagqize qhakala bethwele ama-satchel bevela esikolo.
Kwesinye isikhathi uyabona kungumntwana oyinkazana equma yedwa evela esikolo kumbe elubhekise lapho mhlawumbe ayabe ethunywe khona ngabazali bakhe.
Like libone-ke mthwakazi omuhle ingozi abantwana abadlula kizo thina singananzeleli.
Kuleliviki sibeka umlandu kubazali ukuthi balimukise abantwana babo babatshele ngokuqakatheka kokunanzelela indlela abazisebenzisayo ukuthi kungabi zindlela eziqumayo.
Siyakwazi ukuthi okwenza abantwana bazithande lezi indlela yikuthi ziyaqumela njalo zenza umntwana afike masinya lapho ayakhona ukuze aphenduke azodlala ngekhaya. Abanye baquma ngoba bebona abadala bezisebenzisa lezi indlela. Khuzani abantwana bazali ngomkhuba lo ingozi zingakabehleli.
Lumlandu siwubeka njalo kubabalisi ezikolo. Kumele labo baxhasane labazali ekulimukiseni abantwana ngokuhamba ngendledlana zeganga. Phela umlandu kambalisi ngowokuvikela impilo yomntwana engozini.
Ngalokhu abakhuthazwe okhekhe ekilasini ikakhulu nxa sebezaphuma ukuthi bangalinge bahambe ngendlela zeganga nxa sebebuyela emakhaya.
Lokhu mhlawumbe kuzanceda ekulwisaneni lobubi bokubhinywa kwabantwana emphakathini. Akumelanga abazali baqale ukuthwala amehlo belimukisa abantwana ngemva kokuba sokwenzeke ingozi.
Sikhuthaza njalo lamapholisa ikakhulu ama-Community Relations Officers ukuthi lumbiko bawugxilise lasebantwini ukuthi balimukise abantwana babo ekusebenziseni indlela zeganga. Ingozi ilakho ukwehlela umuntu iloba nini yikho kubalulekile ukuthi sihle siyenqabele ingakasehleli.




