Ethel Ncube
BAKHATHAZEKILE abazali beGwanda ngenxa yohlupho lwendlala osoludale ukuba abantwana abangamankazana bathengise imizimba yabo bedinga ukudla.
Lokhu kubikwa kuqale ngemva kokuba izikolo sezilesikhathi eside zivaliwe ngenxa yomkhuhlane we-coronavirus.
Ekhuluma lentatheli omunye wabazali uNkosazana Nqindi uveze ukuba basebunzimeni ngabantwana abangamankazana.
“Mina njengomzali ngikhathazekile njalo angazi ukuthi singancediswa njani ngabantwabethu abangamankazana ngoba ngikhuluma nje abanye bavele sebezithwele.
“Abantwana abangamankazana bayalamba emakhaya, abanye sebehamba bethengisa imizimba bedinga ukuba bathole okungaya esiswini. Isimo esilapha sinzima, uzwa kuhela esiswini ngabantwana laba ukuthi bavele abaseyikubuyela ezikolo sebezithwele,” kubika uNkszn Nqindi.
Uqhubekele phambili echaza ukuba imfundo yabantwana abangamankazana izabuyela muva.
“Abafana bangcono bazaqhubeka bayephambili kwezemfundo nxa kungalunga kodwa amanye amankazana kuzamele ahlale phansi ondle abantwana.
“Njengabazali asihlalanga phansi, siyazama ukuba sibagoqe kodwa uyathi uphumile ithuba elincane alitholayo umntwana uyaganga. Abanye ezibholaneni lapha nxa esiyakukha amanzi uhle ajike angene iganga,’’ kutsho uNkszn Nqindi.
Iphephandaba likazulu lixhumane lesinye isakhamuzi uNkosazana Londiwe Dube oveze ukukhathazeka kakhulu ngabantwana besikolo.
“Amankazana izikolo zivaliwe abalakho okokwenza, bacina sebetshona emajaheni. Ngabe kuyatholakala inhlelo abangabe bezenza besemakhaya ngalesisikhathi kuvaliwe kumbe kuthunyelwe izingwalo lemisebenzi yakhona babebefunda bodwa besemakhaya ukuze ingqondo zabo zingacabangi okungayisikho.”
“Okwakhathesi abantwana asebezithwele bengakaqedi engibaziyo bayedlula itshumi ubusukhangela lomamithisa ukuthi ngumfana wenkomo nje otshona elandelana lezifuyo njalo ulakho ukubaleka sokunzima. Indlala le izasibonisa amanyala, abantwana bazamitha kumbe basale lemikhuhlane ngoba bedinga ukudla,” kuchaza uNkszn Dube
UMthunywa ukhulumisane lomunye umfana ongumakorokoza kulindawo uKwanele Siwela ochaze ukuba abantwana sebezithengisa.
“Lokukhombisa asisakhombisi ngoba lokusibanga bayasibanga nxa silemali. Thina okwethu yikuzikhethela nje,” etsho ehlekelela.




