KULILUNGELO lomntwana wonke osemhlabeni kuleli ukuthi nxa angafikisa iminyaka emine asiwe esikolo ayeqala ihlandla le-Early Childhood Learning (ECD).
Wonke umntwana ulelungelo lokuyafunda ngoba lokhu kulakho ukumnceda empilweni yakhe lasekuphilisaneni labanye abantu nje.
Ukuyekelisa umntwana isikolo kumbe ukungamusi khona kuyinto engabophisa umzali nxa kuyikuthi ukwenze ngabomo njalo ubesenelisa ukumhambisa nxa sikhangele imali ayitholayo.
Kulabo abazali abangabe besehluleka ukukhipha imali yokusa abantwana esikolo kulezinhlanganiso ezinengi abangazilanda bacele ukuphathiswa ngemali yokubasa esikolo kumbe baye kunhlanganiso kaHulumende encedisa abantwana abaswelayo eyeBEAM, okuyinto etshengisela ukuthi ukufunda kuqakatheke kanganani.
Kulendaba ezihlala zikhitshwa kumaphaphendaba zabazali esabelweni seMatabeleland North kunye leMatabeleland South zabantwana abekeliswa isikolo ngoba abazali babo sebefuna bayekwenda ngoba befuna ukulobolisa.
Abanye njalo bayekeliswa isikolo ngabazali babo ngenxa yalokhu asebekhethe ukukukholwa. Abazali laba baqakathekisa abakukholwayo, bathi okwesikolo lokho akuqakathekanga futhi akulamvuzo.
Akusinto eliqiniso le njalo kuyisono esikhulu.
Kambe yena uMlimu angathanda kanjani abantu asebekhethe ukungazisebenzeli kumbe ukulungiselela impilo yabo bethi abantwababo yibo abazakwenza bathole konke abakufunayo ngokubendisa ebantwini abadala kulabo ngenxa yokuthi balemali.
Kuyinto ebuhlungu kakhulu le ngoba akusikho ukuthi abanye babazali laba bayehluleka ukusebenza ukuze bathole imali yokusa abantwana esikolo kodwa kungenxa yokuthi bangamavila nje.
Kuyisihluku esikhulu lokhu ngoba esikukholwayo akumelanga kuphambanise imfundo yabantwana ngoba isikolo siyisitshengiselo sokuthi impilo yethu sizayiphila njani njalo sizakuba ngabantu abaphila impilo enjani kwelakusasa.
Unganika umntanakho ithuba lokuthi afunde afike kubanga alifisayo uzathola ukuthi owakho umsebenzi njengomzali uyabe usuwufezile ngoba uyabe eselazo izikhali zokulwa impi esikuyo lapha emhlabeni, le iyimpi yokuzinakekela kumbe ukuselela imuli zethu.
Imfundo iqakathekile okwamagama, ngakho-ke akulanto emele iphazamise amathuba abantwana okuya esikolo ngoba lokhu kungaphambanisa ikusasa yelizwe lethu kungakho kumele sibafundise baze bafike lapho abafuna ukucina khona.
Akumelanga sibahlukuluze ngokubacindezela ukuthi bafunde izifundo abazifunayo, sibakhethela lokhu esifisa ukuthi babeyikho ngoba bengacina sebengabantu abangelantokozo empilweni zabo.
Kuyinto ezwisa usizi njalo ukuthi lakhathesi yiloba abantu sebafundiswa ngokuqakatheka kwemfundo silokhu sithola abanye abantwana abangamankazana beyekeliswa isikolo ngabazali kodwa abangabafana befundiswa kuthiwa laba abangamankazana bazakwenda bagcinwe ngomkabo.
Ukuyekelisa abantwana isikolo kuyinto engekho emthethweni ngakho-ke sithi umntwana wonke akasiwe esikolo yiloba ngumfana kumbe yinkazana ngoba isikolo siyinsika yempilo yabantu.
Sokusele insuku ezimbalwa ukuthi izikolo ziyevulwa okwethemu yesibili, asibalungiseleleni abantwana bayefunda labanye, singabavaleli ithuba leli abaliphiweyo.




