Inkomo kazisengwe inyanga ezilitshumi kuphela

Bhekimpilo Tshalibe

ABABONA ngokugcinwa kuhle kwenkomo zochago sebexwayise abalimi abafuye inkomo zochago ngokuqakatheka kokubamba isikhathi sokusenga uchago.

UMnumzana Cosmas Muzunde onguDairy Officer esabelweni seMatabeleland North ukhuthaze abalimi ngesikhathi esiqondileyo sokusenga inkomo. Uthe inkomo kazisengwa umnyaka wonke.

“Kuqakathekile ukuthi abalimi babekwazi ukuthi inkomo zisengwa inyanga ezingu-10 ngomnyaka,” kutsho uMnu Muzunde.

Uqhubekele phambili wathi uchago olusengwa enkomeni luya ngezeleleka kusiya ngeminyaka yenkomo.

“Uchago olusengwa enkomeni luyangezeleleka lusiba lunengi kusiya ngeminyaka yenkomo ize ikhule ibe leminyaka engu 5 kusiya ku-8,” kutsho uMnu Muzunde.

Uthe ukusengwa kwenkomo kwehlukaniswe kwaba yizigaba ezintathu.

“Kulezigaba ezintathu zokusenga inkomo ezigoqela i-early lactation le middle lactation kanye le-late lactation. I-early lactation zinyanga ezintathu zokuqalisa komnyaka, kuthi i- middle lactation ithatha inyanga ezine kukanti i-late lactation ithatha inyanga ezintathu.

“Inyanga ezimbili eziseleyo sikhuthaza abalimi ukuthi bengasengi inkomo zabo ukwenzela ukuthi bezinike isikhathi sokuthi zenze olunye uchago,” kutsho uMnu Muzunde.

Uthe ukhuthaza abalimi ukuthi banike inkomo zabo ukudla okuqondileyo ukuze zibanike uchago olunengi.

“Inkomo ezinikwa kuhle ukudla ziyehlisa kakhulu kungakho-ke sikhuthaza abalimi ukuthi banike inkomo zabo ukudla okwaneleyo ukwenzela ukuthi zehlise,” kutsho uMnu Muzunde.

Uthe ukhuthaza abalimi ukuthi benike inkomo zabo ukudla okulezakhi zonke ezidingwa ngumzimba wesifuyo.

“Sikhuthaza abalimi ukuthi banike inkomo zabo ukudla okulezakhi ezibalisa ama-protein, energy, vitamins kanye lama-minerals. Sikhuthaza futhi abalimi ukuthi banike inkomo izilimo ezilinyelwa ukudla kwezifuyo ngoba kuzipha amandla kunye lama-minerals.

“Besebezithengela ama-vitamin supplements,” kuphetha uMnu Muzunde.

Related Posts

Limani i-beetroot ilenzuzo

YiNtatheli kaMthunywa ABALIMI bakhuthazwa ukuthi balime i-beetroot ngoba nxa ilinywe ngendlela eqondileyo ilenzuzo emangalisayo njalo ingumuthi kumpilakahle yabantu. Ekhuluma loMthunywa uNkosazana Renia Phiri uthe i-beetroot iyadlisa sibili nxa ilinywe ngumuntu…

Ukuhluzwa kwenkondlo

Ugwalo: Umdumo wezinkondlo elalotshwa ngu NS Sigogo: Inkondlo: Izibongo zeqhawe eyalotshwa ngu NJ Tfwala Ophezulu Stinta Okumunyethweyo Inkondlo le ibonga iqhawe ngomsebenzi omkhulu eliwenzayo. Iqhawe lapha enkondlweni liyahaywa, liyaphakanyiswa kuze…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

×