Isibanjalo siyaqhutshwa

Ukwakhiwa kwesibanjalo ngesabizwana senani

Zimbili indlela zokwakha isibanjalo kusetshenziswa isabizwana senani. Izibonelo ngaphansi kwekuvuma lokulandula. Isibanjalo esakhiwe ngesabizwana soqobo singasetshenziswa lesabizwana senani.

Ukuvuma : yimi ngedwa, ukulandula –akusimi ngedwa; yithi sodwa –akusithi sodwa; nguwe wedwa –akusuwe wedwa; yini lodwa – akusini lodwa.

Nguye yedwa – akusuye yedwa; yizo zonke – akusizo zonke; yibo bobabili –akusibo bobabili. Singasebenzisa isabizwana senani isivumelwano senhloko kanje: Ukuvuma- ngingedwa; Ukulandula- angingedwa; babodwa –ababodwa- ababodwa; zizonke- azizonke; sisobabili – asisobabili.

Ezakhiwa ngezabizwana zokuchasisa. Nanzi izibonelo ngaphansi kwezihloko izabizwana , isibanjalo ngaphansi kokuvuma lokulandula.

Isabizwana omkhulu, isibanjalo esivumayo ngomkhulu, ukulandula ngu ngongemkhulu; abancane, isibanjalo ngabancane, ukulandula ngabangebancane; elimhlophe ngelimhlophe ukuvuma; ukulandula ngelingemhlophe; owakho isibanjalo ngu- ngowakho, ukulandula ngongewakho/ngongesuwakho.

Qaphela: Ziyatholakala izibanjalo lesabizwaneni sokuchasisa senani. Lapha sizihlela ngaphansi kwezabizwana lezibanjalo: uphi? Nguphi? Baphi? –yibaphi, liphi? –yiliphi? Siphi? –yisiphi? Ziphi? – yiziphi? Luphi? Yiluphi?

Kusobala-ke ukuthi zonke lezi zibanjalo ziqalisa ngo yi- ngaphandle kwaleso esakhelwe phezu kwesabizwana senani esiqalisa ngonkamisa u-. Sona siqalisa ngo ng-.

Related Posts

Ziyawa eGwanda

Abaculi beSouth Africa, amaQ Twins, sebefikile kuleli ngemva kokuphuthelwa luhambo lwabo lokuqala ngenxa yokulahleka kwamaphasipoti abo. Amawele la, afike elizweni ehamba lomculi odume ngengoma ethi “Uyoncengwa Ngunyoko”, uMafikizolo, njalo bonke…

Konke sekumi ngomumo kuBulawayo Arts Festival

Langalakhe Mabena KONKE sekumi ngomumo kumcimbi wezomculo oweKings and Queens Concert ozaqhutshwa ngaphansi kweBulawayo Arts Festival (BAF) mhlaka 4 Nhlangula. Umcimbi lo uxhaswa yikhansili yedolobho lakoBulawayo njalo uyingxenye yemcimbi yokuthakazelela…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

×
×