Nkosilathi Sibanda
AMAKHANSILI asebambane logatsha lwe-Environemental Management Agency (EMA), kumkhankaso wokwengeza izijeziso zokuthengiswa kwamalahle ohlobo lwe-charcoal, ngendlela yokwenqabela ukubhidlizwa kwemvelo lokuhlanza umoya wokuphefumula.
Umkhankaso lo uvele ekuthini sekulabantu abangelandaba lokulondoloza imvelo, abaqhubeka ngokugamula izihlahla behlose amalahle la, abasuka bawathengise okungekho emthethweni.
Umkhuba lo usugcwele emaphandleni njalo sekunanzelelwe ukuthi sebebanengi abayephula umthetho njalo sekunanzelelwe ukuba labo abaphatheka kulelibhizimusi, baphinda basebenzisane lezigilamkhula ezisebenza emakhansilini.

Njengesibonakaliso sokuzimisela kwamakhansili ukujezisisa abantu abathengisa i-charcoal, ikhansili yeHwange Local Board isiqalele ezinye ngokubeka izijeziso esinzima.
Ikhansili le ibike ukuba kusukela ngoZibandlela lonyaka, lo ozatholakala ethengisa amalahle, ewathwele kumbe elawo emzini wakhe uzathola isijeziso esingafika i-US$30.
Isikhulumi seHwange Local Board uMnumzana Dumisani Nsingo utshele intatheli yephephandaba likazulu ukuba bakhathazekile ngokubhidlizwa kwamahlathi kulindawo, okubangelwa ngabantu abathengisa amalahle.

“Le yimizamo yethu yokubambisana lengatsha ezifana le-Environmental Managemeny Agency lezinye, sihlose ukuthi sikhuthaze ukulolondolozwa kwemvelo,” kubika uMnu Nsingo.
“Sesibeke izijeziso kubo bonke abazatholakala bele-charcoal. Sesebanengi abantu abaphakathi kwalibhizimusi ikakhulu elokitshini leMpumalanga.
“Lokhu esikwenzayo kusekelwa njalo kuphakamisa imisebenzi ye-Environmental Management Agency logatsha lweForestry Commission. Kumele sikhuthaze abantu ukuthi benqabele ukugamula izihlahla, bafunde ukulondoloza imvelo.”
Kusenjalo, kulesakhamuzi selokitshi leMpumalanga, eHwange esatholakala sile-900kg yamalahle, kulandela ukubanjwa ngamapholisa eHwange Local Board leForestry Commission.




