Online Reporter
BAVUTHA bengabaselwanga abazali babafundi besikolo seMgababa, uMngani Wami High, bekhala ngedimoni lababalisi abasolwa ngokuzitika ngocansi labafundi.
Bathi lokhu sekubami emphinjeni manje futhi kumele kuphele nje nya, ngale kwalokho basonge ngokuthi isikolo sizavalwa thaqa singaphinde sisebenze.
Laba bazali bakhulume lentatheli, izolo, ngesikhathi behambele umhlangano obukade ubizwe esikolo lesi. Umhlangano lo ubungowokukhuluma kabanzi ngezinkinga esikulesi sikolo.
“Sesikhathele manje ngedoti enziwa ngababalisi kulesi sikolo. Lapha siletha izingane zethu bona bamane babone amakhosikazi abo. Sifuna iphele nje nya lento manje,” kutshinga omunye umzali.
Kunanele omunye wabiza othitsha abenza lokhu ngezichwensi, wathi bayefana nje nabadlwenguli. “Kusho ukuthi impela izingane zethu uma zize lapha zisuke zizofundiswa ukuthi kuyiwa njani emacansini. Akulunganga ukuthi sikhale ngento eyodwa okweminyaka eminengi kangaka,” utsho kanje.
Ezinkundleni zokuxhumana alipheli igama lalesi sikolo, kukhulunywa ngale nkiyankiya abazali abayifanisa ledimoni uqobo.
“Asazi ngempela ukuthi liphumaphi leli dimoni. Abanye baze basabise izingane zethu ngokuthi zizafeyila uma zingalalanga labo. Yinto enjani nje leyo?” utsho kanjena umzali.
Emhlanganweni wangoMvulo, kusukume iPhini likasihlalo wesigungu sesikolo, uMnumzana Sqongqwane Msomi, lachazela abazali ukuthi izinto zimapeketwane.
UMsomi uthe esakhuluma bamhhahhameza abazali, bebuza ukuthi kungani uthitshomkhulu losihlalo wesigungu esilawula isikolo bengabonwa emhlanganweni?
Abanye abazali bebememeza betshela uMsomi ukuthi bona into abayilandileyo lapha yikuthola ukuthi kungani othitsha bezitika ngezingane?
UMsomi ukhulume ngomunye uthitsha okuthiwa umisiwe ngoba esolwa ngokulala labafundi, waphazamiseka ngenkathi kutheleka abafundi inengi obekungamantombazane bememeza bethi uMsomi usenga ezimithiyo uthi zizele.
Laba babafundi balimise ngesihloko elokuthi uthitsha (omisiweyo) ugcotshwa ngecala angalaziyo ngoba kunguye ophambili ekukhuzeni othitsha abasolwayo.
Kuwona lumhlangano kuvele ukuthi kulababalisi ababili ababotshiweyo ngeviki edluleyo bebotshelwa icala elimayelana lokulala labafundi. Ipholisa elingavunyelwayo ukukhuluma labezindaba likuqinisekisile lokhu, lathi omunye uvele emthethwandaba kamantshi weMbumbulu, ngoMvulo.
Intatheli ibe lengxoxo labafundi abakuvumileyo ukuthi othitsha bayalala labo. Bapende isithombe esicace bha sokuthi linto ijwayelekile nje kulesi sikolo.
Abanye bebechaza okunengi ngokulala lababalisi kodwa bese bekuveza ukuthi lokhu bebekwenza ngoba bebona kahle ukuthi uma bengakwenzi bebengakutholi ukufunda ngokuthula.
Abanye abafundi bathe kulabanye abafundi asebekhetha ukuzihlalela emakhaya ngenxa yokuthi bakubona kungcono kulokulala lababalisi.
Omunye walabo bafundi obhadle ekhaya, ukhulume lentatheli esekhaya wakuqinisekisa ukuthi usekhaya.
“Ngeke mina ngize ngiyivume lento yokulala labotitsha, kungamane kukhulunywe indaba yokuthi ngiyasitshiya kwasona isikolo,” utsho kanjena.
Kunengi okunye okuvelileyo okunenga abazali njengoba bekhale lange-R500 abayibhadalisiweyo ebizwa ngokuthi ngumnikelo kulesi sikolo.
Abazali bathe ababalisi abathethwe ngamapholisa ababadingi ukuthi baphinde bababone emagcekeni esikolo. Bebelokhu bebuza ukuthi bangaphi abanye otitsha, kungani bengekho labo emhlanganweni?
Okhulumela uMnyango wezeMfundo KwaZulu-Natal, uMnumzana Muzi Mahlambi, uthe bazaluphenya loludaba. —Isolezwe
