Ukubhalwa kwendatshana emfitshane

Salibonani bafundi. Ngithemba lizilandela kahle izifundo zethu kuphepha likaZulu. Emavikini adlulileyo sixoxe kabanzi ngenguquko esikhona kuphepha lethu lebanga eliphezulu (U6).

Enye yenguquko esaxoxa ngayo kabanzi yikuthi kasiselazo izindaba zokuzibumbela kuphepha lethu. Sathi thina kundawo yezindaba zokuzibumbela sekulomehluko kancane ngoba thina njengabafundi sekukhangelelwe ukuba sibhale izindaba ezimfitshane sigxile kuzindikimba ezithile.

Lapha kukhangelelwe ukuba sibhale ngobuciko obukhulu (creative writing) ukuze sikhuphe khona kanye okufunwa ngumhloliso wethu kanti kukhangelelwe futhi amakhono la awokuloba siziphilise ngawo empilweni. Kulomehluko omkhulu nje ekubhaleni ebesikwenza kuzindaba zokuzibumbela lalokhu esikhangelelwe ukuba sikwenze.

Ake sikhangele izimpawu zezindaba ezimfitshane, yiziphi? Okumqoka lapha yikulandisa ngobuciko. Phela ukulandisa kuyatshiyana, ukhona umuntu ongalandisa Indaba kodwa lingezwa ikhanda lomsila wayo, kubelomuntu ongalandisa uze ufise ukuba ngabe lowomuntu uqhubekela phambili. Nguye ke lomuntu olandisa ngobuciko. Kunjalo ke ekubhaleni, umaloba kalandise indaba yakhe ngobunono ukuze phela izehlakalo zingenelane kuhle.

Okunye okumqoka yikuthi kuvele ukuthi umfundi ulandisa Indaba eyodwa (isakhiwo sendaba) akukhangelelwanga ukuba kucine kungasazwakali nje ukuthi Indaba iqala ngaphi uyangaphi ngoba sekungani lezondaba zinengi.

Isakhiwo sendaba ziqakathekile kakhulu, yiso esiveza ubuciko bomlobi okukhulu. Isakhiwo siveza obala okwenzakalayo endaweni, yiyo Indaba ngokwayo. Indaba elesakhiwo esibunjwe kahle akumelanga umayibala acabangele ukuthi kwenzakalani endabeni. Isakhiwo kumele sakhelwe phezu kwendikimba ethile, umaloba kangagxumagxumi, kame kundikimba ayikhethileyo ukuze indaba yakhe iphume kuhle.

Izehlakalo zonke zendaba kazakhelwe phezu kwendikimba ethile ukuze umsebenzi kamaloba ungcomeke. Okunye okumele kuvele obala endabeni ebhalwe kuhle yisizinda sendawo lesesikhathi.

Ibhalwe nini Indaba? Ibhalelwe ngaphi Indaba? Kuqakathekile lokhu, nxa kungakhanyi obala, wehlulekile umaloba. Indaba nxa yabhalwa ngesikhathi seCovid, yisisizinda sesikhathi. Akuvele isikhathi leso ngendlela umaloba azabumba ngayo Indaba yakhe. Zinengi izinto ezenzakala ngaleso sikhathi, umaloba angazisebenzisa ngobuciko ukuze kuvele obala ukuthi kwakuyiso leso sikhathi.

Okunye njalo akuvele ukuthi Indaba ibhalelwe ngaphi, isizinda sendawo. Ibhalelwe ekhaya, edolobheni? Umaloba kungadingeka ukuba aqambe ibizo lendawo ukuze umsebenzi wakhe ube lesisindo. Isizinda sendawo singavezwa yizakhiwo ezisetshenziswe ngumlobi.

Nxa ekhuluma ngezitezi ezinye ezilamagilazi acwazimulayo ozibuka uthutsha le, sekungabasobala ukuthi kusedolobheni. Nxa njalo ebhala ngezindlu zotshani eziconjwe kuhle ngenhlabathi elembala emnenginengi sekungatsho ukuthi kusemakhaya.

Ulimi labantu lalo lungatshengisa indawo. Usengatsho ukuthi emgwaqweni lapha bekuphanjanwa kuzwakala isilungu eziphuma ngamakhala kugudlwana nje kungela okhulumisa omunye lolendaba lomunye. Lapha sekungavela ukuthi kusedolobheni.

Asihlanganeni ngeviki ezayo siqhubeka ngokuloba izindatshana.

Related Posts

Ubotshwa elamathani amabili embanje

KUBOTSHWE indoda eleminyaka engu-58 ngemva kokuba itholakale ilembanje ezilesilinganiso esingaba ngamathani amabili kwenye itruck stop eseSoutherton, eHarare ngoLwesibili. UTapson Ndou ongumtshayeli wezimota ezinkulu ubotshwe kulandela ukuncwetshwa kwamapholisa indlebe abikelwe ukuba…

Bekusinwa kudedelwana kusuku lukaBulawayo

Nkosilathi Sibanda IDOLOBHO lakoBulawayo ngoMvulo beligcwele injabulo nanko inengi labantu liphume ngobunengi emigwaqweni ukuzonanza iBulawayo Day. Umkhosi lo ubuthakazelela iminyaka engu-132 yalelidolobho. Umkhosi uqale ngombukiso we-parade le-carnival emigwaqweni esenzikini yedolobho…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

×
×