UMTHUNYWA

Ukuhluzwa kwengwalo

Ukuthunjwa kukaSukuzukuduma olwalotshwa ngu-G. M. P Khiyaza

Sikumbuzo Dabengwa

Izindikimba zogwalo

Umlobi uGeshom M P Khiyaza ulethe izindikimba ezimbalwa kugwalo lwakhe. Zikhona ezimqoka ezibambe ugwalo kube khona ezinye ezisekela ugwalo. Asikhangeleni indikimba yokuhlukuluzwa koluntu ngemihlobo. Sibona kulokuphila ngokuhlukuluzana kuhlaselwana phakathi kwaMaSakade laMathembula. Le imihlobo yabantu ayibonani ngalihlo.

Siphinda sithole njalo indikimba yokuthunjwa kwabantwana. Sibona kugwalo kusiba khona ukuthunjwa komntwana uSukuzukuduma owathunjwa yimuli yakoSinyoro ukuze abeyisisebenzi esiyisigqili, esasizasebenza singelakubhadalwa.

Sithola eyinye indikimba kugwalo iyindikimba yomkhokha wokufa. Sithola imuli yakoSinyoro isiza lecebo lokuyathumba umntwana eMaSakadeni bethi baqeda uhlupho lokungathembakali kwezisebenzi ngokubatshontshela inotho yabo kanti ababuzanga elangeni. Ngokuthumba lokhu bazilethela umkhokha wokufa ngoba bethinte umhlobo waMaSakade olamadlozi angathintwayo. Bayajeza ngokubulawa beyimuli bonke yakoSinyoro.

Sithola kugwalo eyinye yezindikimba ingeyempindiselo. Sibona kugwalo kusiba khona ukuphindiselana phakathi kukaSukuzukuduma owayethunjwe yimuli yakoSinyoro. USukuzukuduma waphila impilo yokuba yisigqili kodwa wathi esekhulile waphindisela ngokugila imikhuba lemigilingwane eyababonisa abakoSinyoro ukuba impinda muva yingozi. Wabathumba laye uSukuzukuduma wahamba labo eMaSakadeni abafika babulawa khona. Izifuyo zabo zonke zaphenduka zaba ngezikaSukuzukuduma.

Siyaphinda njalo sithole eyinye yezindikimba iyile eyokungathembakali kwezisebenzi. Sibona kugwalo izisebenzi zisolakala ngokungasebenzi kuhle kucatshangelwa ukuba aziphathi kuhle imfuyo kaSinyoro.

Ikhona njalo indikimba yobuhwaba. Sibona uSinyoro ehlupheka ngokwakuzakwenzakala ngemva kokufa kwakhe acine ecabanga ukuba adinge isigqili. Lokhu kwakudalwa yikuba yisihwaba kanye lemuli yakhe eyehluleka ukubona ukuba kubi ukuthumba umuntu.

Siyabona njalo eyinye indikimba kugwalo iyindikimba yobuqhawe. Sibona uSukuzukuduma etshengisa ubuqhawe ngokubhekana lesitha saMaSakade aze angcothule umkhonto ayegwazwe ngawo isigcuma.

Ubuqhawe lobu bokuqhudelana lamaSakade benza aphiwe intondolo ukuze yena lemuli yakhe badle bajabule. Siyaqhubeka sithola ezinye izindikimba kugwalo njengale eyenkolo emadlozini. Sibona kugwalo abaphansi, amadlozi eqala ukukhulumisana loSukuzukuduma. UPayiva uyamlaya uSukuzukuduma ukuba enze konke abamtshela khona. Lakanje walalela uSukuzukuduma waphetha esenqobile elandela amadlozi ayekholelwa kiwo.

Siyaphinda njalo sithole eyinye indikimba yamanga ezimulini. Sibona uSinyoro loMaGumbo umkakhe beqamba amanga ngemvelaphi kaSukuzukuduma kuzihlobo zabo kanye lasenkosini. Amanga la abahlupha sebebhekene leziga zikaSukuzukuduma, abenza behluleka ukuthola usizo ngoSukuzukuduma. Asihlanganeni kwelizayo bafundi.