Imikhuba lamasiko amaNdebele

Ugwalo lulotshwe nguTommy Matshakayile Ndlovu lo Doris Nomathemba Ndlovu belo Bekithemba Sodindwa Ncube

Ukubalwa kwesikhathi esintwini

Lamhlanje sizakhangela ukubalwa kwesikhathi esiNtwini. Siyatshelwa ukuthi ukuhamba kwesikhathi kwavela kwadabuka kuyinto eqakathekileyo empilweni yabaNsundu. Ngakho-ke zazivele zikhona indlela zokubala indlela okwakuqanjwa ngazo izikhathi kusukela ekuseni kuze kufike ngelanga elilandelayo, iphele iviki, iphele inyanga uze uphele umnyaka.

Isikhathi kukhangelwa ilanga. Empondozankomo kusekuseni kakhulu kungakakhanyi, nxa ukhangela esibayeni ubona impondo zenkomo zimhlotshana zona inkomo zingakhanyi. Ilanga liphuma kutshiwo lapho ilanga lisithi chatsha liyimbumbuluza ebomvu.

Ilanga selikhwele; amazolo ayabe esekhithika etshanini. Yisikhathi sokuphuma kwenkomo. Imini enkulu/seliphezu kwezindlu; isithunzi somuntu sesimi saqonda mpo, ikhanda libesenyaweni zakhe.

Ngemva kwemini enkulu/seliphendula imithunzi yezindlu; lesi yisikhathi lapho imithumzi lapho iqalisa ukuphenduka ikhangela empumalanga. Emabuyankomo: Isikhathi ngemva kwemini enkulu inkomo sezivela chaka zisengwa.

Selibantu bahle/selizikhalazamithi/selisiya ngomutsha wendoda; sekuntambama ilanga selibanga ukuyatshona selikhanya ngezikhala zezihlahla.

Inhlamvu yelanga ingakatshoni/Selimathunzi; ilanga liyabe selibomvu selifuna ukuthi qobhi kunina.

Sekuluvilibana/Sekunqunda amaehlo: Ilanga selitshonile into ebucwala isiqala ukuthi ingakhanyi kuhle.

Kusihlwa; kuyabe sekumnyama. Yisikhathi okudliwa ngaso kusiyafika isikhathi sokulala.

Isikhathi sebusuku; lapha kutsho ekutshoneni kwecelankobe. Lesi yiskhathi abantu bethi kabalale. Icelankobe yinkanyezi etshona sekuhlwile. Ukukhala kwenkukhu zakuqala; sekusebusuku sibili.

Ukukhala kwenkukhu zesibili; sekusebusuku. Abantu bathi bangaphuma phandle bakhangele umthala bawufice usuphendukile.

Ukukhala kwenkukhu zesithathu/Emadabukakusa/Ekuphumeni kwendosakusa/Ezokubuya kwabathakathi; isikhathi sekubanga ukusa. Ukukhala kwenkukhu nxa sekuhlangana lokuphuma kwenkanyezi okuthiwa yindosakusa kutsho ukuthi ukuphuma kwelanga sekuseduze.

Lokhu kutsho ukuthi abadala isikhathi sebusuku babesibala besenzisa ukukhala kwenkukhu lokuhamba kwenkanyezi ezaziwayo.

Umthala uyaphenduka nxa sekuphakathi kwamabili, kuthi nxa sekubanga ukusa ube usungezansi kwesibhakabhaka.

Isikhathi kubalwa insuku — Insuku zeviki kakulula ukuthi umuntu azi kuhle ukuthi zadabuka zibizwa ngayonale indlela na, ikakhulu uMgqibelo leSonto. Kodwa izikhathi eziveza ukulandelana zimi kanje esiNtwini:

Kusasa kutsho usuku olulandela olwalamuhla. Ngomhlomunye: kutsho phambili kwakusasa. Nxa lamuhla kunguMvulo ngoMlomunye kungoLwesithathu. Izolo: Kutsho usuku olungemva kwalolamuhla.

Kuthangi: Kutsho usuku olungemuva kwezolo. Nxa lamuhla kungolwesithathu kuthangi kubekungoMvulo.

Kuthangithangi kutsho usuku olungemva kwakuthangi.

Related Posts

Is the Personal Benefit Rule about ‘Any Amendment’ or ‘An Amendment to a Term Limit Provision’?

An Intimate Reading of Subsections (1) and (7) of Section 328 of the Constitution of Zimbabwe (2013) By Nomuzikayise Ngwenya This piece is confined to one question, a question of…

Abangu-769 abakhubazekileyo baqeqetshwa kweze-ICT

Sukulwenkosi Dube-Matutu ABANTU abakhubazekileyo abangu-769 sebeqeqetshwe kuzifundo ze-Information and Communication Technology (ICT) ngenhloso yokubenza babe yingxenye yomhlaba osebenzisa ubuchwephetshe. Ukuqeqetshwa lokhu kuqhutshwa yiPostal and Telecommunications Regulatory Authority of Zimbabwe (POTRAZ)…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

×