Siphathokuhle Ngulube
Salibonani bafundi. Ngithemba liqhuba kahle ezifundweni zenu. Ngiyananzelela ukuthi sesingena ehlelweni olutsha lwezifundo oluhle kakhulu (Heritage Based Curriculum). Lolu luhlelo oluzakwenza ukuba senze kahle kakhulu empilweni njalo senelise ukuziphilisa ngokwenza izinto ezibambekayo ngezandla zethu.
Okunye okumele sikuthakazelele yikuthi uhlelo olutsha luqakathekisa imbali yethu kanye lelifa esalitshiyelwa ngokhokho. Sikhumbule ukuthi ulimi lwethu lalo ngelinye ilifa esalitshiyelwa ngokhokho bethu okungamelanga life njalo kufanele sizigqaje ngalo.
Njengoba singena ehlelweni olutsha, minengi imibuzo esizibuza yona. Omunye ungabe ungothi, “Zimi njani izifundo zesiNdebele kuhlelo olutsha?” Okokuqala okumele sikwazi yikuthi isiNdebele sesihlanganisiwe saba yisifundo esisodwa. Sikhumbule ukuthi kuhlelo lwezifundo olwedlulileyo isiNdebele besehlukaniswe kabili. Bekulesifundo okuthiwa yisiNdebele ulimi (Ndebele Language) besekusiba lesifundo semibhalo (Literature in Ndebele).
Ehlelweni olutsha ke, isiNdebele sesihlanganisiwe saba yisifundo esisodwa. Ekupheleni komnyaka sikhangelelwe ukuba sibhale izindaba zokuzibumbela, izindaba zokuzwisisa, amanoveli, uhlelo kanye lezinkondlo. Umehluko uzaba sekuthini sizabhala amaphepha amabili nje kodwa ehlanganisela konke obekukade kukuNdebele Ulimi kanye lalokhu obekukade kukuNdebele imibhalo.
Iphepha lethu lakuqala (Paper 1) lizakuba lilezigaba ezintathu. Isigaba sakuqala sizakuba lezihloko zezindaba zokuzibumbela eziyisikhombisa lapho umfundi azabe ekhangelelwe ukuba akhethe eyodwa abhale ngayo. Isigaba sesibili sizabe silezindaba zokuzwisisa kanye lesifinqo. Besekuthi kusigaba sesithathu okuzakuba lolimi olungahlanganisela izaga, izitsho, izenzukuthi lolunye ulimi olunenginengi.
Iphepha lethu lesibili (Paper 2) lilezigaba ezintathu. Isigaba sakuqala kuzakuba lemibuzo ehlomisa abafundi ngokusetshenziswa kolimi kanye lokuba lekhono lokumelana lemumo etshiyeneyo empilweni. Isigaba lesi sizakuba lemibuzo emine kodwa umfundi yena ukhangelelwe ukuphendula emibili kuphela. Kusigaba sesibili kuzaba lemibuzo yenkondlo. Imibuzo izabe imithathu kodwa umfundi ukhangelelwe ukuphendula umbuzo owodwa.
Besekusiba lesigaba sesithathu kanti singesokucina ephepheni. Lapha kuzakuba lemibuzo emine. Umfundi ukhangelelwe ukuphendula imibuzo noma yiphi nje emibili.
Kuhle sibekwazi esizahlangana lakho emihlolisweni yethu ukuze phela silungiselele kuhle imihloliso. Phela imihloliso iyalungiselelwa bafundi hatshi ukuthi umuntu ayengena emihlolisweni eluhlaza. Asihlanganeni ngeviki ezayo.




