BAKWETHU ngithemba lisakhumbula ngiloba ngokuhwithwa kohlelo lwe-Crime Consultative Committee (CCC) olwadedela olwabafundi kuqoqo lalezo ezikhokhelwa ngumanyano kazulu lamapholisa i-Community Policing (CP), olwe-Junior Police Call (JPC). Abafundi bonke abalobe imihloliso lonyaka, yibo esabafisela inhlanhla ngokubapha ithuba ngokubethulela uhlelo lwabo bengakaqalisi ezobudala.
Phela abanye balakho ukuya emisebenzini kukanti abanye bangaqhubeka ngemfundo, njalo njalo. Okuqakathekileyo yikuba umuntu abe elakwenzayo okuzamphathisa kwelakusasa, okuhle hatshi ukugila imikhuba lokuphatheka kwezezidakamizwa.
Kule indatshana yethu ngizachasisa ngohlelo lwe-CCC. Lolu luhlelo olungumanyano kazulu lamapholisa ezigabeni zenkamba ethile. Umanyano lo ujonge ukuhlala phansi ngemva kwenyanga kumbe isikhathi esithile esiyabe sihambelana lomphakathi. Phela kumele uzulu akhululeke ukuqhuba inhlelo lezi ngoba zingezakhe. Kwehlukene lamapholisa ayabe ekhangelelwe ukuba semsebenzini okwamahola angu-24 nsukuzonke empilweni yawo yonke bekulowomsebenzi. Uzulu ubeka insuku lamalanga okukhululekele izakhamizi zonke kumbe umphakathi wonke ukuze kube lula ukulawula umthetho ezigabeni zakhe.
Ngesikhathi amapholisa lozulu behlangana bemelwe yikhomithi ekhethwa lokukhokhelwa nguzulu, amapholisa achaza indlela asebenza ngayo kulezozigaba zikazulu omelwa yileyo khomithi. Yena uzulu uyabe ebika laye akukhangeleleyo kunye lakusolayo esipha lamacebo okugqiba indubo ezibhekana lamapholisa ekuqhubeni umsebenzi wabo. Amanye amasu adingakalayo kakhulu emsebenzini wesipholisa njalo angatholakala ku-CCC, zindlela zokuqeda kumbe ukuphungula ukudalwa kwamacala phakathi komphakathi. Lapho-ke kuphuma amacebo amahle agoqela imfundiso kuzulu ngezomthetho, indlela o“tsotsi” abangabanjwa ngazo, izindlela zokuvikela ukudalwa kwamacala kanye lendlela amapholisa angaphathiswa ngayo ukuze aqhubeke esebenza ngohlonzi lwaphezulu lokunye okunjalo okunengi kusiya ngokukhalipha, ukuzuza kumbe umumo ogqagqele amalunga eCCC ethile.
Kulemilayo emibili emqoka egcina loluhlelo. Owakuqala yikuba kalumelanga lube sezandleni zamapholisa kodwa kwezikazulu. Owesibili ngowokuthi loluhlelo kumele lumele intando kazulu njalo lugoqele bonke abantu, abahlala kulezozigaba ezimelwa yileyo khomithi kanye labobonke abangadinga uncedo kuloba yiphi indawo ephakathi kwalapho leyokhomithi ephatheka khona kwezakoCALA lomzali wakhe uSigilamkhuba. Imilayo le yiyo esiqinise uhlelo lweCCC elizweni lonke jikelele. Amapholisa eZimbabwe Republic Police (ZRP) alakho ukuphathisa ekusungulweni kwalekhomithi kuze kufike esigabeni sokuba isilomgcinisihlalo wayo lapho amapholisa la ama ngesikamabhalani kuphela ukuze kube lehofisi egcina izincwadi zonke eziphathelana lemisebenzi yayo le ikhomithi. Izincwadi, ingwalo lamaphepha onke la, kuqakatheke kakhulu okokuthi labakhulu beZRP bayakulandelela ngoba ikhomithi le seyaziveza ukuba ilamandla amakhulu kakhulu ekuphunguleni ukudalwa kwamacala kuleli.
Omunye wemisebenzi emihle eyenziwa yiCrime Consultative Committee, ngowaqhutshwa yikhomithi yeZRP Kariba CCC. Ikhomithi le ikhokhelwa ngabagoqela uMnumzana Elijah Mandiyamba ongumsekeli kamgcinisihlalo wayo.
Kubikwa amalunga aleyokhomithi ngosomabhizimusi lezakhamizi nje abakubona kufanele ukuba baphathisane leZRP Kariba ukwenqabela ukudalwa kwamacala ezigabeni lasemisebenzini yawo. Amanye amaqhinga abawasebenzisayo yikulandela inhlelo zabo zokubhoda (patrols) lamalunga eNeighbourhood Watch Committee (NWC) esake sakhuluma ngawo, ezigabeni zabo. Ubuhle babo yikuba inengi lamalunga alekhomithi, aphatheka kwezemisebenzi yokuvikela impahla lozulu (security) ngakho ukuphatheka kwezoku bhodabhoda leminye imisebenzi yesipholisa, kulula.
IZRP Kariba CCC yengeza usekelo lwayo emapholiseni ngokuqoqa impahla eyaphathisa ukupenda amahofisi amapholisa abo, ukubathengela omakhalemkhukhwini benkamba yabo, ama-computer le-printer okweNyamupinga Police Post engaphansi kweZRP Kariba. Uhlelo lwamaPosts/Bases/Satelites, lusendleleni bakwethu njengokulwethula engakwenzayo siqalisa ukuxoxisana nge-CP. Halala zakhamizi zasedolobheni leKariba. Silitshayela ihlombe ngokuba yisibonelo esihle. Kayisibo bodwa-ke mhlobo wami abantu beKariba abenza umsebenzi omuhle lo kodwa-ke, lathi simatasatasa nsukuzonke siqhuba awethu amaCCC ezigabeni zethu lapho esikhona, elizweni lonke leZimbabwe. Yikho loluhlelo lungolukhokhelayo phakathi kwalezo esezabonakalayo ukuba ziyaphathisa kumanyano kazulu lamapholisa. Hatshi-ke bakwethu, sithi thina ayixabene bo, sidibane kwelizayo.
Umlobi utholakala ku-(04) 700171-9 Extension 3193; 0735752386 / 0716616987 / 0783185092 / [email protected] / [email protected] / [email protected]




